گرداندن مسیر از شمال به جنوب

شمال. این، اولین گزینه خیلی از تهرانی ها برای سفری کوتاه در آخر هفته یا چند روز تعطیلی تابستانی است. این درست که شمال ایران و طبیعت بکر مازندران و البرز، تحسین برانگیز است و هر کدام از جاده های فیروزکوه، هراز و چالوس، جذابیت های خاص خودشان را دارند، اما یک انتخاب متفاوت می تواند آخر هفته ای متفاوت برای مان بسازد. در روزهای داغ تابستان که جاده های شمالی، شلوغند و شاید قیمت ها از دایره انصاف بیرون رفته باشند، گرداندن مسیر حرکت از شمال به جنوب غربی، می تواند گزینه خوبی باشد. مسیری بکر و خلوت با شهرهایی در فواصل کم در دامنه کوه های زاگرس. به نظرتان خاطره انگیز نیست که در مسیری که به 400 کیلومتر هم نمی رسد از شش شهر متفاوت عبور کنید، به حرم حضرت معصومه (ع)، خانه امام خمینی(ره)  سر بزنید، در گلخانه های چند هکتاری محلات نفس تازه کنید، در غار طویل نخجیر راه بروید، آبشارهای خوانسار را  ببینید، آتشکده ساسانی نیمور و ارگ قدیمی گوگد را سیاحت کنید و در کنار همه اینها لذیذترین کباب ها را با کیفیت و قیمتی مناسب به نیش بکشید ، بستنی و عسلی اصیل بخورید و با سوغاتی های متنوع به خانه برگردید؟ مسیر پیشنهادی ما برای یک سفر کوتاه، مسیر قم، دلیجان، محلات، خمین، گلپایگان و خوانسار است و چند منطقه را که می شود دید، پیش روی تان می گذاریم. طبیعتا هر گردشگری در مسیری که می رود با مکان ها و رویدادهای بی بدیل و نویی مواجه می شود که ما در اینجا به دلیل کمبود جا، تنها به چند مورد اشاره کرده ایم. شما در این سفر، عملا سه استان قم، مرکزی و اصفهان را می بینید و با تجربه ای خاص به تهران برمی گردید.

 

سفر به عمق زمین

كافی است نام دلیجان بیاید تا اسم غار چال نخجیر هم به دنبالش بیاید. این غار یكی از شگفتی های زیبای طبیعت ایران است كه موقعیتی عجیب دارد. جایی كه خیلی از كوه و دره خبری نیست، اما این غار پرپیچ و خم با نمك های قندیلی در قلب زمین پیش رفته است. چال نخجیر در هشت کیلومتری شرق دلیجان و فاصله سه کیلومتری جاده آسفالته دلیجان- نراق و در دامنه کوه کم ارتفاعی قرار گرفته است. جاده ای كه از دلیجان جدا شده و به این سمت می رود زیبا و خلوت با خط مستقیم است و جان می دهد برای عكاسی و فیلم ساختن. چه كسی فكرش را می كرد این غار بر اثر یك انفجار توسط سازمان آب برای جست وجوی آب سر بیرون بیاورد!  جالب اینجاست كه این غار با قدمت 70 میلیون سال هنوز جزو غارهای زنده محسوب شده و آهك آن زنده و در حال تولید شدن است؛ یعنی اگر بخشی از غار توسط بازدید كننده ای دست بخورد و تخریب شود این غار، خودش را ترمیم می كند.95 درصد این غار پوشیده از آهك است و مابقی اش از سنگ. از 27 سال پیش كه این غار كشف شد تا الان حدود 1300 متر آن برای بازدید باز شده و بیشتر از آن مردم اجازه بازدید ندارند. غار چال نخجیر در سال ۱۳۸۴ توسط سازمان میراث فرهنگی در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.چال نخجیر به معنای گودالی است كه در آن شكار می كردند و پیش از آن مردم به اسم هوهو این كوه و غار را صدا می زدند. ورودی غار هم تراز با سطح زمین است که ۱۰ متر عرض و بین ۱۰ تا ۴۰ متر ارتفاع دارد. دهانه غار بالاتر از چاه های آب آشامیدنی دلیجان است و به سمت جنوب باز می شود. در فضای بیرونی غار محوطه وسیعی برای پاركینگ ماشین وجود دارد. دسترسی به ورودی غار آسان است و نیازی به پیاده روی نیست.

 

چهار طاق ساسانی

این آتشکده خاموش در پنج کیلومتری نیم ور به دلیجان و در نزدیکی روستای آتشکوه است. با شهر محلات نزدیک به ۱۳ کیلومتر فاصله دارد. روستای آتشکوه با کمتر از ۱۰ خانوار در شمال این بنا قرار گرفته است.جاده به تپه که می رسد ناگهان ستون های این بنای دوره ساسانی، چشم را گرد می کنند. در کنار روستا ، باغ و رودخانه، این بنای عظیم تاریخی، وصله ای عجیب است. محوطه خلوت و بدون مراقب و نگهبان که ایستادن در میانه ستون هایش، حس جالبی دارد. فکرش را بکنید روی این ستون ها، سقفی عظیم بوده و حدود دو هزار سال پیش چه برو و بیایی داشته است. این بنا منتسب به دوره ساسانی است و همین طور كه از اسمش پیداست محلی بوده برای روشن كردن آتش. منتها بخت و اقبالش شبیه آتشكده زرتشتی های یزد نبوده و خیلی زود فراموش شده است. از ستون های قطور و بلند این بنا پیداست كه زمانی این بنا چهار طاق بلند داشته كه چون روی تپه واقع شده از فاصله خیلی دور پیداست. این بنا بدون هیچ محافظ ، نگهبان و حتی شماره ثبتی رها شده است. خودرو تا پای ستون های قطور و عظیم آن می رود و جان می دهد برای عكاسی. توصیه ما به شما این است كه فقط تا این بنای چند هزار ساله تخریب نشده به دیدنش بروید شاید این رفت و آمدها تاثیری در ثبت آثار ملی این بنا داشته باشد.

 

 

كباب های متفاوت

اسم محلات كه می آید تصویری از گل و گلخانه جلوی چشم آدم رژه می رود. شهری با بلوارهای زیبا كه پوشیده از انواع گل های فصلی است و ورودی پهن و وسیع . به جای اینكه مثل اغلب شهرها با تعمیرگاهی ، مكانیكی و تعویض روغنی شروع شود با یك تپه چمن كاری شده و بلواری پهن ، بزرگ و پر از گل شروع می شود و چشم بیننده را نوازش می دهد. شهر خودش می گوید بیا و مرا ببین! به محض اینكه سراغ اولین و بهترین كبابی محلات را بگیرید- چون كباب كوبیده غذای اصلی این شهر است- مردم آدرس كبابی پرویز را به شما می دهند، اما كبابی های این شهر یك تفاوت اصلی با دیگر كبابی ها در شهر های دیگر دارند. به محض ورود به مغازه یا رستوران اولین چیزی كه جلب توجه می كند حضور یك دستگاه گوشت چرخ كن عظیم وسط رستوران است. طبعا پشت بند این دستگاه یك آقای فربه با دستان ورزیده و بازوان ستبر و ساطور به دست ایستاده تا گوشت های شقه شده را به داخل حلقوم چرخ گوشت فرو ببرد. یك آقای دیگر كه آستین بالا زده دیس بزرگ خروجی گوشت را مرتب با پیاز و دیگر افزودنی ها هم زده و سیخ ها را ردیف كرده و كباب ها را به سیخ می كشد. از همین جا می فهمیم كل اعتبار این كبابی و دیگر كبابی ها به همان چرخ گوشت غول آسای وسط رستوران و آن آقای پیشبند گوشتی است كه همان جا پیش چشم مشتری كباب ها را به سیخ كشیده و روی منقل یا اجاق می گذارد. شاید این به مذاق خیلی ها خوش نیاید ولی اگر پا به محلات گذاشتید پی این چیزها را به تن تان بمالید.

 

تنی به آب بزن

درشمال محلات، مجموعه ای از چشمه ها و آبگرم ها قرار دارد که خیلی از مسافران به هوای آن به محلات می آیند. مجموعه آبگرم و چشمه ها در 15 کیلومتری شمال محلات، مسافران را معمولا اینگونه جذب می کند که اول به سمت آبگرم می روند و تنی به آب پرفایده می زنند و بعد راهی چشمه سارها می شوند تا در جوار چشمه ها و زیر درختان دراز بکشید و از سبکی تن شان، لذت ببرند.

 

هلند ایران

بعد از صرف ناهار بهترین كار بازدید از گلخانه های زیبای اطراف شهر است. تا چشم كار می  كند از همان بلوار اصلی شهر گلخانه می بینید تا فاصله چند كیلومتری تمام جاده های فرعی این شهر. در واقع مهمترین و اصلی ترین محل درآمد و معاش اهالی محلات، گلكاری است. آن هم اغلب گل های گلخانه ای و آپارتمانی. گلخانه ها هم مثل رستوران ها برای جذب مشتری هركدام تزئیناتی برای گلخانه  شان در نظر گرفته اند. یكی كاكتوس چند 10 ساله اش را مقابل در ورودی گذاشته و فخر می فروشد، یكی  گلدان های هم شكل و هم اندازه را دم در ردیف كرده و یكی هم آبشار و آب نما به راه انداخته است و مردم را دعوت به گرفتن عكس می كند. تقریبا امری محال است كه از این گلخانه ها و مزارع گل، دست خالی بیرون بیایید!

 

در ستایش جزئیات

بعضی اماکن تاریخی ما آن قدر با قدمت و پر جزئیات هستند که از شدت عظمت و بهت آوری، حیرت آورند. نمونه اش همین مسجد جامع هزار ساله گلپایگان است که دیدن این حجم از زیبایی و قدمتش ، خیره کننده است. این مسجد بزرگ از مساجد مهم تاریخی دوران سلجوقی است که انگار الگویی برای ساخت مساجد بعد از خودش بوده است، ولی همین عظمت را بی احتیاطی ما خدشه دار کرده است. به دیوارها و محراب هزارساله، میخ ها زده اند و سیم ها ، لوله ها و طناب ها آویزان کرده اند و بی سلیقه، فرش و پارچه و کمد زده اند. قدمت و زیبایی یا پنهان است یا ویران.

 

استقامت هزار ساله

از شگفتی این مناره 18 متری همین بس که هزار سال است که در برابر عوامل طبیعی مثل زلزله، باد، باران، سرما و گرما تاب آورده و ایستاده است. مناره ای با 64 پله دورانی که در دوران سلجوقی ساخته شده و 80 سال قبل جز آثار ملی کشور هم ثبت شده است.  گفته می شود این مناره برای راهنمایی کاروانیان بوده و بالای آن چراغ نصب می کرده اند.

 

اقامت در تاریخ

این مجموعه 400 ساله از پاییز سال 78 به مجموعه خوبی برای اقامت گردشگران تبدیل شده است. مجموعه ای شش هزار متر مربعی از خشت و گل در پنج کیلومتری گلپایگان که تقریبا به شهر چسبیده است و بیشتر از 20 اتاق و سوئیت دارد  و البته قیمت هایش از شبی 60 تا 260 هزارتومان متغیر است. بر فراز برج های چهارگانه گوگد که 12 متر ارتفاع دارند می توانید گلپایگان و نمای جذابی از مراتع و کوهپایه های زاگرس را رصد کنید. کاربری تازه ارگ گوگد، نمونه موفقی از فعالیت بخش خصوصی در حوزه گردشگری است.

 

مزار یاران خدا

مقدس ترین مکان گلپایگان، اینجاست؛ پسران و دخترانی که نسب  آن بزرگواران به ائمه اطهار همین طور جعفر طیار علیهم السلام می رسد. دو ضریح بزرگ در قلب بقعه ای زیبا در محله هفده تن گلپایگان که قدمتش به زمان شاه عباس اول صفوی می رسد و درست 405 سال قبل ساخته شده است و جزئیاتی خیره کننده در کاشیكاری ها و درهای چوبی منبت کاری شده اش دارد.

 

در میان مسجد و میل

اصلا قلب شهرهای قدیمی و کهن ما با بازار و مسجد گره خورده است. گلپایگان هم همین طور است. بازار سنتی این شهر با دهانه ای وسیع و طاق بندی و سقف ضربی آجری سبک بناهای سلجوقی است که از یک طرف روبروی میل گلپایگان و از طرف دیگر به مسجد جامع شهر راه دارد. اگر حال و حوصله راه رفتن دارید حتما قدم زدن در این بازار و خیابان های اطراف را از دست ندهید.

 

بوی خوش گوشت تازه

اصلا اسم این شهر با گوشت و کباب گره خورده است. ظهرها و شب ها در بخش عمده ای از شهر، بوی کباب می پیچد. دامدارهای متعدد اطراف شهر و فراوانی گاو و گوسفند که در مراتع حومه شهر جولان می دهند، شاهد عینی وفور گوشت ، شیر و ماست در گلپایگان است و اصلا برای خیلی از اهالی شهر، غذای بدون گوشت و کباب، معنایی ندارد. کباب خانه های بسیاری در گلپایگان هستند اما معروف ترین آنها «کبابی تک هاشمی» و «کبابی گل سرخ» است. به یکی از این رستوران ها بروید تا طعم واقعی غذایی را كه در همه جای ایران تبلیغ آن را می کنند، بچشید. همراه چلوکباب فراموش نکنید که ماست گلپایگان را هم بخورید.

 

در ستایش جزئیات

بعضی اماکن تاریخی ما آن قدر با قدمت و پر جزئیات هستند که از شدت عظمت و بهت آوری، حیرت آورند. نمونه اش همین مسجد جامع هزار ساله گلپایگان است که دیدن این حجم از زیبایی و قدمتش ، خیره کننده است. این مسجد بزرگ از مساجد مهم تاریخی دوران سلجوقی است که انگار الگویی برای ساخت مساجد بعد از خودش بوده است، ولی همین عظمت را بی احتیاطی ما خدشه دار کرده است. به دیوارها و محراب هزارساله، میخ ها زده اند و سیم ها ، لوله ها و طناب ها آویزان کرده اند و بی سلیقه، فرش و پارچه و کمد زده اند. قدمت و زیبایی یا پنهان است یا ویران.

 

استقامت هزار ساله

از شگفتی این مناره 18 متری همین بس که هزار سال است که در برابر عوامل طبیعی مثل زلزله، باد، باران، سرما و گرما تاب آورده و ایستاده است. مناره ای با 64 پله دورانی که در دوران سلجوقی ساخته شده و 80 سال قبل جز آثار ملی کشور هم ثبت شده است.  گفته می شود این مناره برای راهنمایی کاروانیان بوده و بالای آن چراغ نصب می کرده اند.

 

آنجا که نشان یار دارد

كل شهر خمین شاید از دو خیابان اصلی بزرگ و متقاطع تشكیل شده باشد كه در گذشته باغستان های اطراف شهر به بزرگی آن كمك می كرد. خیلی در این شهر، گیج نخواهید شد. كافی است به چند تابلو مركز شهر دقت كنید تا خانه یا بهتر بگویم عمارت محل تولد و زندگی كودكی امام خمینی(ره) را ببینید. این خانه در ضلع شمالی رودخانه خمین، در محله قدیمی سرپل قرار دارد و سال 75 جزو آثار ملی به ثبت رسیده است.عظمت این خانه به وسعت و درختان چند صد ساله آن است كه تنه هركدام بی شباهت به ستون نیست. سروهایی اطراف دیوارهای كاهگلی اطراف این خانه را احاطه كرده اند كه به خاطر بلندی شان از هر نقطه شهر قابل تشخیص اند. سر سبزی درخت های خانه شاید به خاطر قناتی باشد كه از زیر آن می  گذرد. این خانه 150 ساله حدود 2500 متر مساحت دارد و از حیاط های تو در تو تشكیل شده است. این عمارت در زمان قاجار ساخته شده و از چوب ، گچ و خشت در ساخت آن استفاده کرده اند. عمارت شامل اتاق هایی تخت و یك طبقه است و دارای اندرونی و بیرونی بود كه  هركدام به دو حیاط راه دارند. این خانه مجموعا پنج حیاط دارد: حیاط اندرونی، حیاط بیرونی، حیاط دارای شبستان، حیاط موروثی امام و واحدهای ارتباطی و خدمات است.در هر حیاط یك حوض خودنمایی می كند که اصلی ترین حوض این خانه كه در حیاط اصلی آن قرار دارد معمار خوش ذوقی داشته و آن را به شكل قلب طراحی كرده است. حس خوب این خانه با عکس های قدیمی امام و حالت سنتی اش را از دست ندهید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *